09 Oktober 2018 /

Waarom je van gezond eten niet altijd afvalt

En vier andere foute ideeën over voeding en diëten

We zouden ze geen eten willen geven, al die misverstanden over gezonde eten. Iedereen lijkt voedingsadvies op zijn of haar eigen manier te interpreteren. Wij legden vijf van die misverstanden voor aan diëtiste Nadia Brans en voedingscoach Tim Torfs.

1. Hoog BMI vs dik zijn

Tim: “De richtlijn is een BMI-score van 19 tot en met 25. Dan is je gewicht normaal. Toch is die richtlijn voor interpretatie vatbaar. Zo is er bijvoorbeeld het verschil man en vrouw. Een vrouwenlichaam heeft van nature meer vetten, een mannenlichaam is dan weer gespierder. En spieren wegen meer dan vet. Zo kunnen bijvoorbeeld sporters een te hoge BMI hebben vanwege hun spiermassa, terwijl ze eigenlijk kerngezond zijn. Een BMI-score houdt te weinig rekening met die verschillen.”

Nadia: “De BMI is een handig instrument voor een eerste gewichtstest. Maar die score houdt geen rekening met je vetpercentage of hoe dat vet over jouw lichaam is verdeeld. Buikvet houdt bijvoorbeeld meer gezondheidsrisico’s in dan dat rond de boezem of het achterwerk. Zo kan in principe iemand met een licht verhoogde BMI toch ‘gezonder’ zijn dan iemand met een perfect gewicht. Ook magere mensen lopen risico op bepaalde welvaartsziekten als hart-en vaatziekte/of suikerziekte. Daarom brengen wij voor elke klant de volledige lichaamssamenstelling in kaart. Dat doen we aan de hand van een bio elektrische impedantie-analyse. Die is veel preciezer en vertelt ons veel meer dan een BMI-score.”

2. Gezonde voeding vs lijnvriendelijke voeding

Tim: “Granola is gezond. Griekse yoghurt is gezond. Hetzelfde voor bijvoorbeeld honing, ahorn-siroop en het zoetmiddel agave. Maar als je er te veel van eet, val je niet af. Meer dan drie stukken fruit eten is ook niet lijnvriendelijk, want dan krijg je te veel natuurlijke suikers binnen. Om af te vallen zal je dus én gezond moeten eten én aandacht schenken aan je porties. Doseren is belangrijk!”

Nadia: “Minder calorieën is ook niet altijd gezonder. Denk bijvoorbeeld aan light frisdranken. Maar gezonde voeding is op zich evenmin een garantie dat je afslankt. Avocado, olijfolie, noten, pure chocolade, bananen…. allemaal gezond, maar dat geeft je geen vrijgeleide om ervan te blijven eten. De kwaliteit van je voeding moet kloppen, maar de kwantiteit ook. Je gaat alleen maar aan gewicht verliezen als je meer energie verbrandt dan je binnenkrijgt.”

3. Honger vs eetlust

Nadia: “Drie van de vijf keren dat we eten in onze mond stoppen, is niet uit honger. Eten is nog te vaak gekoppeld aan emoties. We doen het uit stress of verveling. Uit gewoonte of omdat één van onze zintuigen een prikkel krijgt: we zien of ruiken iets lekker en we willen dat.”

“Het is belangrijk dat je het verschil leert maken tussen honger en eetlust. Eetlust is iets specifiek. Je hebt zin in chocolade of chips. Als je echt honger hebt, maakt het niet uit wat je voorgeschoteld krijgt, als het maar eetbaar is. Honger is een signaal dat je niet mag negeren. Met goesting kan je bewust leren omgaan. Het is mijn taak als diëtiste om mijn klanten hierin te begeleiden.”

“Stel: je wilt iets eten. Als ik jou een droge boterham aanbied, pak je ‘m dan aan? Neen? Dan gaat het om eetlust. Is het antwoord ja? Dan is het echte honger. Dit verschil kennen én er de juiste actie aankoppelen, helpt om minstens tien procent van de welvaartskilo’s kwijt te spelen.”

Tim: “We eten ons te pletter zonder dat we het weten, zonder te beseffen waarom. Als je een uur na je avondeten alweer in de kast zit rond te snuffelen, dan heb je ofwel te weinig gegeten ofwel goesting. Probeer op dat moment stil te staan bij wat je aan het doen bent. Wil je iets eten omdat je gestrest bent? Omdat je je ongelukkig voelt? Omdat je kind slecht studeert? Vaak is het ook uit gewoonte. Omdat je kort na het avondeten nu eenmaal altijd iets eet. Zo’n gewoonte kan ook plaatsgebonden zijn. Een zak snoep of chips in de cinema, omdat het er nu eenmaal bijhoort.”

“Die momenten herkennen, is een eerste stap. Er iets aan doen een tweede. Maar dat kost discipline. Als coach leer ik je hier bewuster mee omgaan. En probeer ik je nieuwe gewoontes aan te reiken. Zodat je bij je volgende cinemabezoek leert te weerstaan aan de lokroep van de snoepwinkel.”

4. Algemene tips vs advies op maat

Tim: “Het kwam al ter sprake bij de BMI: elk lichaam is anders. Geen enkel metabolisme is hetzelfde. Zeker omdat we steeds vaker voedselintolerant blijken te zijn voor bijvoorbeeld melkproducten of gluten. Dan heb je niet zoveel aan algemeen advies. Daarom reset ik sommige van mijn klanten. Drie weken lang moeten ze zich houden aan een puur en natuurlijk dieet zonder vetten, alcohol, zuivel of koolhydraten. Daarna bouwen we weer op. Zo komen we er samen achter wat werkt en wat niet.”

Nadia: “Verantwoord vermageren, is meer dan gewichtsreductie. Het doel is om vet te verliezen en je spiermassa intact te houden. Advies op maat, dat is waar het uiteindelijk om draait. Met als uitgangspunt volwaardige voeding waarbij genieten voorop staat en doelen worden bereikt op lange termijn. Dit gaat dan ook verder dan voeding: ook gedragsverandering komt aan bod, de factor bewegen én de nodige tips om het ook vol te houden. Dat gaat meer effect hebben dan een algemeen dieetschema.”

5. Zonde vs herval

Tim: “Dit verschil komt ter sprake in de laatste fase van mijn coaching. Op dat moment zijn mijn klanten al serieus wat gewicht kwijt. Maar het is natuurlijk belangrijk dat de kilo’s er niet opnieuw bijkomen zodra mijn rol is uitgespeeld. Ze moeten op eigen kracht volhouden. Toch wil je niet eeuwig en altijd dat dieetgevoel hebben. Daarom leer ik hen om zondigmomenten te koppelen aan hun nieuwe levensstijl. Zondigen mag. Het moet zelfs als je wilt volhouden. Prima als je elke zondagmiddag frieten gaat halen, maar geniet er dan van. En voor het avondeten: terug naar je nieuwe levensstijl. Ga je elke zaterdag uit? Doe dan je goesting en drink een paar glazen mee. Maar als ontbijt dan geen koffiekoeken. Bouw je wekelijks of tweewekelijks zondigmoment in, en hou je eraan.”

Nadia: “Een zonde is iets van korte duur. Je zondigt en pikt daarna je nieuwe gewoontes weer op. Herval is langdurig: je oude gewoontes nemen weer over. Een nieuwe, gezonde levensstijl is een proces van vallen en opstaan. Alles in het leven leer je uiteindelijk met de nodige valpartijen. En daarna weer doorzet. Gun jezelf af en toe een zonde. Voel je er niet schuldig over, maar wees er je 100% van bewust. Besef dat dit de uitzondering is.”

Wat vind je nog leuk?

© SUBLIMIX 2018